Campagnestunt of serieus voorstel?

22 april 2010

Campagnestunt of serieus voorstel? werd er gefluisterd in de wandelgangen van de Tweede Kamer toen D66 en Groen Links onverwachts voorstelden een civiele trainingsmissie in Afghanistan te ontplooiien. Hoe konden de ‘leunstoelgeneraals’ D66 en GL zoals Martijn van Dam twitterde, die twee keer tegen de missie in Uruzgan waren, opeens voor een nieuwe missie zijn? En als er nu brede steun is voor een civiele politie trainings missie, ook van de PvdA, waarover is het Kabinet dan eigenlijk gevallen?

 

Alexander Pechtold was vandaag tijdens het debat glashelder: D66 steunde de missie niet toen Bush met een vechtmissie bezig was. Nu, met het aantreden van President Obama, is die ruimte er wel. Daarbij gaat het om een wezenlijk andere missie, namelijk een civiele politie trainingsmissie. De motie die D66 en Groen Links indienden laat ruimte voor de inzet van militairen -als beveiligers- en voortzetteing van onze inzet in Uruzgan.

 

Demissionair minister Verhagen liet er ook geen onduidelijkheid over bestaan. De motie roept de regering op de behoefte op het gebied van civiele politietraining en -opleiding in Afghanistan in kaart te brengen en te kijken hoe Nederland daarin kan voorzien. “Ik lees geen beperkingen” zei hij. “Bij de inventarisatie wordt ook naar het toetsingskader gekeken in het kader van de eigen beveiliging en naar waar de toegevoegde waarde van Nederland het grootst is.” Ten overvloede voegde hij eraan toe dat dat laatste betrekking had op de geografische locatie. Uruzgan dus.

 

Als de motie wordt aangenomen, met of zonder de PvdA, heeft de demissionaire regering, zonder de PvdA, haar handen vrij om een civiele trainingsmissie in Uruzgan te ontplooiien. Dit zet de PvdA in zijn hemd. Als straks alle partijen akkoord zijn vraagt iedereen zich af of dit niet het compromis had kunnen zijn dat de val van het kabinet had kunnen voorkomen. Als zo’n trainingsmissie in Uruzgan nu wel kan, waarom toen dan niet? De PvdA was toch altijd voor politietraining –met beveiliging- in Afghanistan?

 

Zet u over uw schaduw van de afgelopen weken heen, maanden enkele kamerleden een wantrouwige Martijn van Dam. Het zou een interessante uitkomst zijn dat de PvdA fractie die het Bos zo moeilijk maakte een compromis te bereiken dat het Kabinet voor een val behoedde, nu instemt met een motie de de weg vrijmaakt voor een voortgezette civiel-militaire betrokkenheid in Uruzgan. We zullen het zien op donderdag als de motie instemming gebracht wordt. De geruststelling dat het hier alleen gaat om een bijdrage aan de EUPOL missie, een politie trainingsmissie die door de EU wordt uitgevoerd, kreeg van Dam vandaag niet.

 

Toen ik de tweets tijdens het debat verleden week donderdag avond voorbij zag schieten, haastte ik mij naar de Tweede Kamer; ik zat toch om de hoek te eten. Ik tweete @MaximeVerhagen of dit voorstel betekende dat we dus toch in Uruzgan zouden blijven? Nee, twitterde hij vrolijk terug terwijl ik tegenover hem op de publieke tribune had plaatsgenomen: terugtrekking zoals gepland.

 

Eigenlijk gaat het nog steeds om hetzelfde: We vertrekken als lead nation in Uruzgan. Dat besluit stond en staat vast. De vraag is hoe we onze voortgezette betrokkenheid bij Afghanistan vormgeven. Dat is van belang om onze resultaten in Uruzgan te borgen, de Afghanen niet in de steek te laten en onze internationale positie enigszins te verzekeren. Afgelopen weekend sprak ik de Britse ambassadeur over Afghanistan.  Nederland was altijd een betrouwbare en voorspelbare bondgenoot, zei hij. Maar de debatten over Afghanistan zijn voor hem moeilijk te duiden. Het debat van vanmiddag zal daar vrees ik niet substantieel iets veranderen. Het blijft geschipper tussen het CDA dat wil doorvechten in Uruzgan en de PvdA die wil opbouwen buiten Uruzgan.

 

Het voorstel van D66 en Groen Links is een serieus voorstel, maar ook een brilliante verkiezingsstunt. Het maakt wel pijnijk duidelijk wat er in de kabinetscrisis gebeurd is en hoe dingen anders hadden gekund. Het ontbrak alleen aan politieke wil.